Wat is een AI-hallucinatie en hoe beperk je die?

Een hallucinatie is een antwoord dat zeker en geloofwaardig klinkt, maar onjuist is of op geen enkele bron steunt: een verzonnen citaat, een onderzoek dat niet bestaat, een verkeerde datum of prijs. Het model liegt niet bewust. Het maakt de meest waarschijnlijke voortzetting van de tekst en gokt vaak als het iets niet weet.

In een paper uit september 2025 stellen onderzoekers van OpenAI dat training en beoordeling gokken belonen boven het toegeven van onzekerheid, net als een examen dat geen punten geeft voor „weet ik niet”.

Wat hallucinaties in de praktijk beperkt:

• het model uitdrukkelijk toestaan te zeggen dat het iets niet weet;
• de brontekst meegeven en vragen alleen op basis daarvan te antwoorden;
• bij lange documenten eerst letterlijke citaten vragen en daarna de analyse;
• voor elke bewering een bron eisen en beweringen zonder bron schrappen;
• namen, cijfers en data zelf controleren voordat je iets publiceert.

Zoeken op het web en RAG helpen, maar verschuiven het probleem naar de kwaliteit van de bronnen in plaats van het op te lossen.